InnoSportNL nieuws

Hoe maak je vanuit sportinnovatie succesvolle producten?

1 mei 2012

Hoe kun je vanuit sportinnovatie succesvolle producten maken?

Frans Lefeber, eigenaar Sports Measurement and Management en directeur Sports Performance Advice B.V.

‘Ons Nederlandse sportinnovatiemodel is uniek in de wereld’

Als toenmalig directeur van Inmotio stond u mede aan de wieg van het innovatieve meetsysteem?

‘Inderdaad, dat ontstond binnen TNO in samenwerking met PSV. Het doel was een meetsysteem waar je in real time gegevens uit kunt halen, zodat de trainers meteen tijdens de training kunnen ingrijpen. Inmotio heeft het product als spin-out vanuit TNO op de markt gezet. Dat heeft geleid tot verkopen aan een aantal gerenommeerde voetbalclubs, zoals AC Milan, Bayern München en Ajax, schaatshallen zoals Thialf in Heerenveen, Berlijn, Kolumna, Moskou, en ook plaatsen waar andere indoortrainingen werden gehouden, zoals de Nederlandse handbalacademie in Papendal.’

Wat is het bijzondere aan het meetsysteem?

‘Vroeger dacht men dat je naar de hartslag moest kijken als je iets wilde weten over de conditie van voetballers, maar eigenlijk moet je kijken naar de arbeid die ze leveren op het veld. De hartslag zegt heel weinig over de conditie als je niet de erachter geleverde arbeid kunt mee berekenen. Daarvoor moet je heel nauwkeurig de positie kunnen bepalen en dat kan met het Inmotio meetsysteem. Naast het meten van de arbeid kun je ook op tactisch vlak feedback geven van een wedstrijd. Je kunt de spelers laten zien door hun positie te visualiserenals poppetjes, of ze goed in positie staan en lopen. De spelers kunnen als het ware door hun eigen ogen hun spelsituaties herbeleven en nagaan of ze de goede keuze hebben gemaakt. Dat geeft nieuwe mogelijkheden om het tactisch leereffect te verhogen.’

Wat kun je met innovatie in de sport bereiken?

‘De huidige techniek biedt veel mogelijkheden om trainingen efficienter te maken en de prestatie omhoog te brengen. Tegelijk mag je de sporters niet belasten door het dragen van extra ballast, dus dat is een mooie technologische uitdaging. De crux is om de juiste, doorslaggevende informatie te presenteren aan de trainer, zodat die de volgende stap kan zetten in de training/educatie van de sporters. Je ziet vaak dat bij sportclubs waar dit soort technologieën worden toegepast de manier van denken verandert. Er ontstaat een meer gestructureerd geheel, waarin wordt nagedacht over trainingsmethoden en minder op het onderbuikgevoel wordt afgegaan. Op basis van data kun je gefundeerde beslissingen nemen: de volgende stap zetten om je concurrenten voor te blijven.’

Bestond dit innovatiemodel al elders in de wereld?

‘De manier van werken in een Field Lab hebben wij in Nederland ontwikkeld. We brachten de wetenschap naar het voetbalveld, in plaats van andersom. Dat maakt een heel snel, iteratief ontwikkelingsproces mogelijk. Je gaat niet een keer naar de sportclub en komt drie maanden later nog eens terug. Nee, het wordt een innig huwelijk, waarin je dagelijks met elkaar optrekt. Dit model, dat nu wordt uitgedragen door InnoSportNL, maakt het mogelijk om diverse partijen te betrekken bij het innovatieproces: kennisinstellingen, bedrijven, sport en overheid, op de plek waar de innovatie zich moet bewijzen, nl het sportveld.’

Kan deze kennis ook worden toegepast in de breedtesport?

‘Je kunt het vergelijken met de Formule 1, waarin nieuwe technologieën worden getest die later in gewone auto’s worden toegepast. Nieuwe manieren van het meten van versnelling, snelheid en hartslag kunnen later doordruppelen naar de breedtesport en naar het dagelijks leven. Wij weten nu waar we onze sensoren moeten plakken om die informatie van sporters te krijgen. In de breedtesport is dat nog niet bekend: een hartslagmeter of stappenteller geeft relatief weinig informatie. De informatiestroom van nieuwe technieken kan meer en waardevoller informatie opleveren voor de breedtesport. Trouwens ook in het dagelijks leven, bij de bestrijding van typische welvaartsziekten als diabetes en obesitas.’

Waar liggen de kansen voor bedrijven die willen investeren in sportinnovatie?

‘Er bestaan veel technologieën die in een bepaald marktgebied worden toegepast. De lokale positiemeting van het Inmotio meetsysteem komt bijvoorbeeld uit de agrarische wereld en werd daar gebruikt om koeien te bemeten om te zien hoe groot te stallen moeten zijn. Zo’n technologie kun je heel goed overdragen naar de sport. Daarvoor moet je creatief zijn, maar vooral heel goed luisteren naar de domeindeskundigen: de coaches en de trainers. Dat is heel moeilijk, want vaak weten ze niet goed wat ze willen, omdat ze niet op de hoogte zijn van de technische mogelijkheden. Maar je kunt er bijna zeker van zijn dat die technische mogelijkheden al ergens bestaan, bijvoorbeeld bij defensie of in de agrarische wereld. Vervolgens moet je die technologieën aanpassen aan de sport. Dat is het traject dat wij hebben afgelegd en dat is voor bedrijven de kans om op het gebied van sport/gezondheid geld te gaan verdienen.’

Hoe ziet u de rol van InnoSportNL evolueren?

‘InnoSportNL levert naast aantoonbare resultaten voor de sport ook economische aantoonbare resultaten voor de BV Nederland, waardoor er vanuit projecten van InnoSportNL nieuwe bedrijven kunnen ontstaan. Dat gebeurde bij TNO, dat veel spin-outs genereerde en hetzelfde zie je nu bij InnoSportNL, dat bedrijven initieert of producten vermarkt. Daardoor vloeit er geld terug naar InnoSportNL, dat daarmee vervolgens nieuwe projecten kan genereren. Dat betekent dat InnoSportNL als organisatie steeds meer selfsupporting wordt. Dit sportinnovatiemodel is uniek in de wereld en heeft een grote potentie. Als ik hier in het buitenland over spreek, dan is dit voor velen een droom.’